Appel asyn is seker een van modernatuur se grootste geskenke aan die mensdom. Ek praat nou nie van die appelasyn wat jy koop by die kettingwinkel groepe nie, ek praat van daardie soort wat so effe melkerig lyk en wat vol goeie mikrobes is. In hierdie resep leer ek jou om ‘n plantjie te maak of te wel scoby. Daarna sal jy nie weer 8 weke moet werk om ‘n scoby te kry nie, maar so 3 weke van die produksie tyd kan aftrek.

Die proses behels nie ‘n elle lange lys van bestanddele nie maar drie basiese goed:
Appels
Water
Rou suiker soos molasse of te wel treacle sugar

Vir elke appel wat in die glas bottel geplaas word, word daar 1 t op gehoopte suiker bygevoeg.

Sny enige hoeveelheid appels op in kwarte met stingel, klokhuis en skil. Plaas in gesteriliseerde glas bottel. Indien jy nie weet van sterilisering van ‘n bottel loer gerus in my Boerekos met n Twist kookboek na die Bottel en Bere afdeling of kyk op die webtuiste vir die artikel oor preservering.

Skep dan vir elke appel, ‘n op gehoopte teelepel treacle suiker oor die appels en volg dan op met water om die appels te bedek. Die appels moet effe dryf.

Plaas dan ‘n gewiggie op die appels sodat dit onder die water bly. Hier neem ek sommer ‘n paar spoel klippies wat ek saam met die bottel gekook het en bind dit in ‘n katoen lappie en sprei dit dan bo-oor die appels om dit onder te hou.

Plaas dan ‘n stukkie kaasdoek of lappie oor sodat gogga’s nie kan in gaan. Nou begin die wag. Vir die volgende drie weke los jy die bottel rustig uit. Jy gaan net seker maak dat die appels nog onder die water bly. Jy sal sien daar groei ‘n wit wolkerigheid, dit is reg, moenie kommer.

Paar goed wat jy sal sien gaan wees, die skuim wat bo-op vorm…moenie kommer. Daarna sal daar borreltjies vorm soos ‘n glas gas koeldrank. Daarna sal jy merk die borrels hou op en die appels begin na onder sak. Nou dit is hier waar jy weet, die volgende stap is nou naby. Die appels se fizz is uit. Die mikrobes in die lug het ALLE suiker wat jy ingesit het en ook die appel se suiker omgesit in suur en alkohole.

Dreineer die appels in ‘n nuwe skoon glas bottel en maak weer toe met lappie en laat fermenteer vir nog 4 weke. Jy sal hier begin merk daar is ‘n wit skimmel wat groei…so ‘n dik slym laag onder in die bottel of bo in die bottel. Soms is die plantjie maar effe wispelturig. Dit is die moeder plant of te wel scoby. Dit gaan jy later af skep en in die yskas hou totdat dit tyd word om weer asyn te maak.

Na 4 weke dreineer die asyn en hou in die yskas vir jare.

Gebruik van Scoby
‘n Scoby of moeder plant sal so 3 weke uit die proses sny. Indien jy wel ‘n scoby het kan jy dan appels verwerk soos beskryf en dan die scoby bo-op die appels sit en bedek soos voor geskryf. Sodra jy die kontrole punte sien van die appels wat nie meer borrels maak en na onder sak…is dit tyd vir dreineer en weer laat staan totdat die pH 3.3 tot pH 3.5 bereik. Hoe kan dit gemeet word….deur ‘n gewone swembad toets toestel te koop. Anders kan jy net proe aan die fermentaat.

Appel asyn is baie suur en kan jou tande beskadig. Dus moet dit altyd in ‘n verdunde vorm geneem word. Tydens die verwerking mag geen metaal met hierdie asyn in aanraking kom of dit sal ‘n slegte smaak en blou kleur ontwikkel. Werk met plastiek of hout lepels.

Die dossering is 1 e twee maal per dag. Ek sal soos die tyd verloop skakels op hierdie resep aanheg vir resepte en gebruike.

Bron: Annelien Pienaar, 2019, Fermented food class, www.annelienpienaar.co.za